Japon Dili ve Edebiyatı

Japonya, kuzeyden güneye dört ana ada (Hokkaido, Honshu, Shikoku, Kyushu), Okinawa takım adaları ve bu adaların çevresinde bulunan irili ufaklı bir çok adadan oluşan bir adalar ülkesidir. En kuzeyde Hokkaido adası ve en güneyde Okinawa takım adaları yer alır. Japonya'nın batısında Japon denizi ve Doğu Çin denizi, doğusunda Büyük okyanus, kuzeyinde ise Ohotsuku denizi yer alır. Japoncada Japonya'ya 'nihon/nippon', Japoncaya ise 'nihongo' ya da 'nippongo' denir.

Japonlar kendi dilleri için 'nihongo' ve 'kokugo' olmak üzere iki ayrı sözcük kullanmaktadırlar. 'Kokugo' sözcüğü 'ulusal dil' anlamına gelir. Okullarda anadil konuşucularına yönelik Japonca dersleri ve anadili olarak yapılan Japonca araştırmaları için 'kokugo (ulusal dil)' sözcüğü kullanılır. Yabancı dil olarak Japonca öğretimi ve karşılaştırmalı dil araştırmalarında ise 'nihongo' sözcüğü kullanılmaktadır. Bir başka deyişle, Japonca için ülke içinde 'kokugo', uluslararası alanda ise 'Nihongo' sözcüğü kullanılır.

Japoncanın anadil olarak konuşulduğu bölgeyi yukarıda belirttiğimiz Japon adaları ile sınırlandırabiliriz. Ancak, Japon adaları dışında, Hawai, Güney Amerika gibi, Japonların göç ettiği bölgelerde de Japonca konuşulmaktadır.
Japon yazısının temeli Çin im yazısına dayanır. Günümüz Japon yazısı, kanji, hiragana, katakana olmak üzere üç ayrı yazım biçiminin bir metin içinde bir arada kullanılmasından oluşur. Her ne kadar Japon yazısı üç yazım biçiminden oluşur denilse de, metin içinde bu üç yazım biçimi dışında romaji denilen Latin harflerine, Arap ve Roma sayılarına rastlanmaktadır.

Japonca yapısal açıdan bağlantılı bir dildir. Japoncada tümceyi, temel olarak iki ana başlık altında toplayabiliriz. Bunlar, ünlem ve sesleniş sözcüklerinden oluşan 'bağımsız tümce' ile 'yüklem tümcesi' dir. Yüklem tümcesinde özne kesinlikle gerekli olan bir öğe değildir. Sadece yüklem ya da yüklem ile birlikte birkaç öğe tümceyi oluşturur. Yüklem tümce sonuna gelir, tümcenin diğer öğeleri için kesin kurallar yoktur. Yüklem tümcesinde, yüklem dışında bir öğe bulunuyorsa, konu belirtecinin tümcede kesinlikle yer alması Japoncanın bir özelliğidir. Konu belirteci, genellikle tümcenin konusunu belirleyen 'wa' biçimbirimidir. Japoncada addan sonra gelen ilgeçler ad durum eki özelliği gösterir. Adlarda, artikel ve tekillik-çoğulluk durumu yoktur. Eylem ve adlara kişi eki eklenmesi söz konusu değildir. Türkçe ile karşılaştırdığımızda, Japoncanın da bağlantılı bir dil olması, iki dil arasında sözdizimsel benzerliğin bulunması, tamlayanın tamlanandan önce gelmesi, öznesiz tümce kurulabilmesi ve saygı dili yapısı gibi özellikler birbiriyle örtüşmektedir. Bununla birlikte, Japoncada sözcüklere eklenen kişi eklerinin bulunmaması, dolaylı edilgen yapısının olması, özel sayım sözcüklerinin bulunması gibi farklılaşan özellikler de vardır.(*)